✓ Thông tin được xác minh Cập nhật: 2026-04-17

Tổng hợp từ 20,000+ câu hỏi thực tế của cộng đồng lao động Việt Nam tại Nhật Bản

An toàn lao động tại Nhật: Quy định đào tạo, trang bị bảo hộ và phòng chống say nắng

Trả lời ngắn: Công ty tại Nhật bắt buộc đào tạo an toàn (安全教育) cho lao động mới và cấp trang bị bảo hộ (PPE) miễn phí. Phát hiện nguy hiểm thì báo quản lý hoặc liên hệ 労働基準監督署. Mùa hè phòng chống say nắng: nghỉ giải lao, uống nước, có quyền từ chối làm ngoài trời khi quá nóng.

Câu hỏi thường gặp

Kỹ sư visa làm việc nặng ở xưởng rèn kim loại (50-60 độ C), chỉ được cấp quần áo năm 2 lần, rách hay cháy phải tự mua, giày rách bắt tự mua — đó là vi phạm quyền lao động không? Tôi có thể yêu cầu công ty bồi thường không?

Có, đó là vi phạm. Công ty có trách vụ cung cấp thiết bị bảo vệ cá nhân (PPE) và quần áo làm việc đầy đủ cho công việc nặng, không được bắt công nhân tự trả tiền. Việc làm trong môi trường 50-60 độ C mà chỉ cấp quần áo 2 lần/năm là không an toàn và vi phạm Luật lao động Nhật. Em có thể yêu cầu công ty cấp quần áo đủ, hoặc nếu công ty từ chối, em có thể khiếu nại lên Sở giám sát lao động (Labor Standards Bureau) ở prefectur của em. Sở này sẽ điều tra và buộc công ty phải cải thiện điều kiện an toàn lao động.

Các bước cần làm:

  1. Tập hợp bằng chứng: nhiệt độ xưởng (đo nhiệt kế nếu có thể), số lần cấp quần áo, hóa đơn tự mua PPE
  2. Yêu cầu công ty cấp quần áo và PPE đủ bằng văn bản (email hoặc giấy, giữ bản sao)
  3. Nếu công ty từ chối, liên hệ Sở giám sát lao động (Labor Standards Bureau) ở prefectur, nơi em đang làm việc
  4. Sở sẽ điều tra miễn phí và buộc công ty phải cải thiện điều kiện an toàn

Kỹ sư bị tai nạn điều trị 3 tháng rồi chuyển công ty mới — công ty mới có biết được về tai nạn ở công ty cũ không, và việc gia hạn visa có bị ảnh hưởng không?

Công ty mới sẽ không biết về tai nạn của bạn ở công ty cũ trừ khi bạn tự khai báo cho họ. Vì bạn không muốn công khai, bạn hoàn toàn có thể giữ kín thông tin đó. Việc gia hạn visa của bạn sẽ không bị ảnh hưởng gì vì tai nạn lao động ở công ty cũ không liên quan đến hồ sơ gia hạn visa của bạn.

Các bước cần làm:

  1. Không cần khai báo tai nạn cho công ty mới nếu bạn không muốn
  2. Tiếp tục quy trình gia hạn visa bình thường như các kỹ sư khác

Em bị trẹo thắt lưng khi đang làm việc tại công trình — giờ lưng không cử động được, phải làm gì?

Em cần liên hệ ngay với công ty và yêu cầu công ty đưa em đi bệnh viện để khám và điều trị. Tại bệnh viện, em báo là chấn thương lao động (tai nạn lao động / 労災) để được hưởng bảo hiểm tai nạn lao động (労災保険), không mất tiền.

Vì em có bảo hiểm lao động, khoản chi phí khám bệnh, điều trị, và các khoản hỗ trợ sẽ được bảo hiểm lao động chi trả, em không phải trả từ túi.

Các bước cần làm:

  1. Thông báo ngay cho công ty về chấn thương
  2. Yêu cầu công ty đưa đi bệnh viện gần nhất
  3. Tại bệnh viện, khai báo là chấn thương lao động (労災)
  4. Cung cấp tên công ty, tên người quản lý, địa chỉ nơi làm việc
  5. Theo dõi điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ
  6. Lưu giữ tất cả hóa đơn và giấy tờ khám bệnh

TTS đang làm công việc nặng (chế biến thực phẩm, mang bao 25kg, máy cắt cá cả ngày) mà công ty cố tình bắt ép và đuổi việc — em có quyền khiếu nại về điều kiện lao động nguy hiểm không?

Có, em có quyền khiếu nại. Công việc nặng như vậy nếu không được đào tạo kỹ hoặc gây vấn đề về sức khoẻ thì có thể vi phạm luật lao động Nhật Bản (tiêu chuẩn an toàn lao động).

Em có thể:

  1. Gọi Sở Lao động địa phương (prefectural labor bureau) để tư vấn về tiêu chuẩn an toàn lao động (안全労働 基準)
  2. Nếu em bị thương hoặc bệnh vì công việc, đó là tai nạn lao động (災害) — liên hệ ngay Sở Lao động để báo cáo
  3. OTIT cũng có thể can thiệp vào điều kiện lao động không an toàn

Điều quan trọng: đừng chịu tình trạng này im lặng. Lao động có quyền được làm việc trong môi trường an toàn theo luật.

Các bước cần làm:

  1. Gọi Sở Lao động địa phương (prefectural labor bureau) tại Miyagi để tư vấn về điều kiện lao động nguy hiểm
  2. Yêu cầu OTIT kiểm tra điều kiện lao động tại công ty
  3. Nếu bị thương hoặc bệnh vì công việc, báo cáo ngay Sở Lao động để ghi nhận tai nạn lao động

TTS năm 1 bị tiếp xúc với hóa chất độc hại tại nơi làm việc, công ty không hỗ trợ đưa đi khám — đây có phải tai nạn lao động không? Em có quyền yêu cầu công ty bảo trợ khám bệnh không?

Theo quy định lao động Nhật, nếu bị bệnh hoặc chấn thương trong lúc làm việc thì công ty có trách nhiệm hỗ trợ. Trường hợp của em là tiếp xúc với hóa chất độc hại tại nơi làm việc — công ty phải cung cấp dụng cụ bảo hộ lao động (khẩu trang, găng tay, v.v.) và nếu bị tổn hại sức khoẻ thì đó là tai nạn lao động.

Công ty không thể bắt em tự bỏ tiền khám bệnh khi bệnh đó xảy ra do công việc. Nếu công ty không cấp giấy xác nhận khám bệnh hoặc từ chối bảo trợ, em có thể:

  1. **Tìm công đoàn (Union) hoặc Sở giám sát lao động (労働基準監督署)** gần khu vực của em để báo cáo tình hình. Họ sẽ tư vấn xem liệu đây có phải tai nạn lao động hay không và hướng dẫn em thủ tục.
  2. **Yêu cầu công ty cung cấp dụng cụ bảo hộ lao động** (khẩu trang, v.v.) khi làm việc với hóa chất. Nội quy lao động của công ty (mục 9 trong hợp đồng của em đề cập) có quy định về điều này.
  3. **Ghi lại bằng chứng**: ngày tháng, tên hóa chất (nếu có), triệu chứng, lời khai của đồng nghiệp.

EmSmartTrack's concern about future health impacts is valid — nếu môi trường làm việc quá nguy hiểm cho sức khoẻ, em có quyền xin nghỉ việc theo quy trình hợp pháp (không phải vi phạm hợp đồng).

Các bước cần làm:

  1. Ghi lại bằng chứng: ngày tháng bị bệnh, tên hóa chất (nếu có), triệu chứng, lời khai từ đồng nghiệp
  2. Tìm kiếm công đoàn (Union) hoặc Sở giám sát lao động (労働基準監督署) trong khu vực của em
  3. Liên hệ để tư vấn về quyền lợi tai nạn lao động và thủ tục khiếu nại
  4. Yêu cầu công ty cung cấp dụng cụ bảo hộ lao động (khẩu trang, găng tay, v.v.)
  5. Nếu công ty vẫn từ chối, liên hệ Hello Work (Hellowork) để báo cáo

Công ty bắt em vác 30-40kg hàng mỗi ngày — cái này có vi phạm luật về an toàn lao động không ạ?

Vác hàng nặng hơn 20kg thường xuyên là nguy hiểm. Theo tiêu chuẩn lao động Nhật, nếu hàng nặng hơn 20kg, công ty phải cung cấp máy móc để hỗ trợ (máy vác, xe đẩy) hoặc phải có 2 người vác cùng nhau. Nếu công ty bắt bạn vác 30-40kg một mình mỗi ngày, đó là vi phạm. Lâu dài nó sẽ gây tổn thương cơ bắp, cột sống, xương khớp. Bạn nên báo cho hiệp hội, hiệp hội sẽ yêu cầu công ty cung cấp thiết bị hỗ trợ hoặc chuyển bạn sang công việc nhẹ hơn. Bạn cũng có thể báo OTIT để yêu cầu kiểm tra điều kiện lao động.

Các bước cần làm:

  1. Báo cho hiệp hội về tình trạng vác hàng nặng mỗi ngày
  2. Yêu cầu công ty cung cấp máy móc (nâng hàng, xe đẩy)
  3. Nếu công ty không cung cấp, báo OTIT để kiểm tra điều kiện lao động
  4. Tìm bác sĩ để khám nếu đã bị đau mỏi lâu

Công ty bắt tôi vận hành xe nâng (フォークリフト) và xe gắp hàng lớn mà tôi không có bằng cấp, có sao không? Tôi bị sa thải, có yêu cầu bồi thường được không?

Bắt bạn vận hành xe nâng hay máy móc công nghiệp mà bạn không có bằng cấp là vi phạm luật an toàn lao động (労働安全衛生法) của công ty. Công ty phải đảm bảo an toàn cho nhân viên, và điều đó bao gồm không bắt làm việc vượt quá khả năng an toàn. Tuy nhiên để yêu cầu bồi thường, bạn cần chứng minh: (1) Bạn không có bằng cấp nhưng vẫn bị bắt làm, (2) Điều đó gây ra tổn hại (chấn thương, bệnh tật) hoặc nguy hiểm trực tiếp, (3) Công ty biết rằng bạn không có bằng cấp nhưng vẫn bắt làm. Nếu bạn bị chấn thương từ vận hành xe, đó là tai nạn lao động (労災 / work accident) — bạn có thể yêu cầu bồi thường qua bảo hiểm tai nạn lao động. Tuy nhiên, nếu chỉ là bị bắt làm việc không an toàn mà không bị thương, việc yêu cầu bồi thường sẽ khó hơn — bạn cần tư vấn pháp lý.

Các bước cần làm:

  1. Ghi chép lại tất cả lần bạn bị bắt vận hành xe nâng hoặc máy móc mà không có bằng cấp — ngày, giờ, loại máy, ai bắt.
  2. Nếu bạn bị chấn thương hoặc bệnh tật liên quan đến vận hành máy, liên hệ với công ty để báo cáo tai nạn lao động (労災報告) và yêu cầu bảo hiểm tai nạn lao động (労災保険) chi trả.
  3. Nếu không bị chấn thương nhưng vẫn muốn yêu cầu bồi thường về vi phạm an toàn, tư vấn với chuyên gia pháp lý hoặc tổ chức hỗ trợ di dân về khả năng khiếu nại.

Nơi hỗ trợ

Cần tư vấn cụ thể hơn cho trường hợp của bạn?

Chat với tư vấn viên VAWORK