Sức khỏe tâm thần cho lao động Việt tại Nhật: Stress, trầm cảm và đường dây hỗ trợ

Thích nghi dần nhé em. Công việc không vất vả quá thì vẫn sống được. Bạn có thể: tập ngủ giấc ngắn (polyphasic sleep), bớt sử dụng điện thoại trước khi ngủ. Nếu làm đêm về sáng khó ngủ, thì chạy bộ thêm vài km cho mệt lòi ra là ngất được. Cũng có thể ăn uống đầy đủ, uống thêm thực phẩm chức năng, đảm bảo ngủ đủ giấc. Một cách khác nữa là đi khám bệnh viện bình thường (không cần bệnh viện lớn) và xin thuốc ngủ từ bác sĩ, đó là cách nhanh nhất.

Được khám bệnh viện, nhưng phải trả 100% viện phí vì không có thẻ bảo hiểm ạ. Tuyệt đối không được mượn thẻ bảo hiểm của người khác, vì cả 2 người sẽ bị bắt (lừa dối bảo hiểm là tội hình sự). Nếu thẻ ngoại kiều của bạn ở tỉnh khác (lập ở tỉnh A nhưng hiện ở tỉnh B), vẫn có thể khám bệnh viện ở tỉnh hiện tại được, không cần về tỉnh cũ.

Theo chuyên gia pháp lý, người có visa lao động nếu có lý do chính đáng (như điều trị bệnh) thì sẽ không bị hủy tư cách lưu trú. Tuy nhiên bạn cần tham vấn với Cục xuất nhập cảnh để được hướng dẫn cụ thể.

Về thực tế điều trị:

• Bạn nên xin nghỉ chữa bệnh (không phải thôi việc) để vẫn giữ được bảo hiểm công ty
• Nhiều công ty có chế độ 休職 (nghỉ việc tạm thời) khi có lý do chính đáng, có thể nghỉ từ 4 tháng đến 1 năm tùy quy định công ty
• Trong thời gian nghỉ bệnh, bạn vẫn là nhân viên công ty nên vẫn có thể gia hạn visa bình thường
• Nếu nằm viện trên 5 ngày, bạn có thể làm thủ tục 傷病手当 để nhận trợ cấp 70-80% lương từ bảo hiểm

Kinh nghiệm thực tế: Có người đã nghỉ 1 năm 6 tháng để chữa ung thư, sau đó vẫn quay lại làm việc bình thường. Việc điều trị ung thư hiện nay cho phép bệnh nhân vừa làm việc vừa điều trị, không cần nằm viện suốt 1 năm.

Bạn nên:

1. Tham vấn với công ty về chế độ nghỉ chữa bệnh
2. Liên hệ Cục xuất nhập cảnh để được tư vấn về visa
3. Tùy thời gian điều trị có thể cần đổi sang visa "特定活動（医療滞在）"

Không sao đâu ạ. Việc bảo lãnh thanh toán viện phí cho người bị tai nạn không ảnh hưởng đến người bảo lãnh. Nếu em có bất kỳ lo lắng hay vấn đề gì về sau, hãy liên hệ với tổ chức hỗ trợ di dân để tư vấn thêm.

Em có thể tìm các bệnh viện chuyên khoa 精神科 (seishin-ka / khoa tâm thần). Đây là các bệnh viện chuyên khoa về tâm lý và thần kinh, có bác sĩ chuyên khoa tâm thần điều trị các vấn đề trầm cảm, lo âu, rối loạn tâm lý.

Hoặc tìm 心療内科 (shinryō naika / khoa tâm lý nội khoa). Đây là phòng khám chuyên về các bệnh tâm lý kết hợp với yếu tố sinh lý, ví dụ như trầm cảm do stress. Bác sĩ ở đây thường là bác sĩ đa khoa có chuyên môn về bệnh tâm lý.

Nếu em chưa chắc, em có thể đi khám bệnh viện nội khoa (内科) trước. Trình bày triệu chứng stress, mất ngủ, đau dạ dày cho bác sĩ — bác sĩ ở đó cũng có thể hướng dẫn và kêu em đi khám thêm khoa nào phù hợp. Bên nội khoa cũng có thể kê toa thuốc giảm đau dạ dày do stress hoặc các thuốc giảm triệu chứng khác.

Em đi khám được nhé, bảo hiểm công ty chi trả 70%, em chỉ phải tự trả 30% thôi.

Bệnh của em có triệu chứng khá giống cường giáp (甲状腺機能亢進症) — sụt cân, bủn rủn tay chân là dấu hiệu điển hình. Em nên đi khám sớm, uống thuốc điều trị sớm thì tốt hơn nhiều.

Nếu em ở Tokyo thì có thể đến Bệnh viện Ito chuyên về tuyến giáp — không cần đặt trước, không cần giấy giới thiệu. Đi sớm buổi sáng thì chỉ cần nghỉ làm nửa ngày là xong. Website: https://www.ito-hospital.jp/

Không ở Tokyo thì em gõ 甲状腺クリニック おすすめ (cộng tên tỉnh thành) lên Google để tìm phòng khám tuyến giáp gần nhất nhé.

Đi khám phòng khoa phụ sản (婦人科) ở bệnh viện đa khoa, bạn ơi. Không cần khám da liễu — phụ sản là chuyên khoa đúng.

Từ vựng tiếng Nhật cần biết: "婦人科" (phụ khoa), "診察" (khám bệnh), "検査" (xét nghiệm).

**Về nguồn lây nhiễm**: SMG có rất nhiều nguồn lây. Có thể qua bạn trai, hoặc từ một người khác trong nhà bị (chia sẻ máy giặt chẳng hạn). Nếu lần đầu quan hệ mà bị thì khả năng từ bạn trai rất cao — bạn nam có thể đang ủ bệnh trong giai đoạn không có triệu chứng, còn bạn nữ do sức đề kháng yếu nên phát bệnh sớm.

**Phòng ngừa lây nhiễm cho người khác**: Giặt riêng đồ lót, dùng riêng xà bông/sữa tắm, rửa tay sạch sau khi quan hệ. Ở Nhật ít xảy ra lây qua bồn cầp/vòi xịt công cộng.

**Điều trị**: Nếu chỉ bị ở bên ngoài âm đạo/hậu môn thì dễ chữa. Nếu bị bên trong âm đạo, hậu môn, hay cổ tử cung thì phức tạp hơn. Type 16 và 18 khó chữa hơn.